İstanbul’da düzenlenen uluslararası zirve kapsamında “Eğitim Bakanları Oturumu” gerçekleştirildi. 

Oturumun açılışında konuşan Bakan Tekin, “Dijital Çağda İnsan Yetiştirmek: Barış Kültürü, Değerler, Kimlik ve Gelecek” konusu altında gerçekleşen oturumda konuşan Bakan Tekin, “Maalesef dünyada eğitim öğretim sistemleri genel anlamda bir kariyerizm hastalığına tutulmuş durumda. Başarı ve kariyerizm üzerine odaklanmış durumda. Teknoloji ve dijital imkânları da bu anlamda her ülke kendi çıkarlarını artıracak şekilde, emperyalizm daha güçlenecek şekilde maalesef kullanacak bir noktaya doğru evriliyoruz. Egemen söylem bize bunu dayatıyor. Bunu dayattığı için ülkelerin eğitim öğretim sistemleri de tamamen bunun üzerine odaklanmış durumda.” ifadelerini kullandı.

Bakan Tekin, katıldığı uluslararası toplantılarda eğitim sistemlerinin mevcut yapısını güçlendirmeye yönelik konuların ele alındığını belirterek ülkelerin müfredatlarındaki ötekileştirici, ayrıştırıcı ve farklı inançlara saygısızlık içeren ifadelerin kaldırılmasına yönelik ortak bir iradenin ortaya konulmadığını ifade etti.

“‘Faydalı şeyler nelerdir?’ sorusunu buradan cevaplandırmak gerekiyor”

Müfredatlarda yer alan ayrıştırıcı söylemlere ilişkin değerlendirmede bulunan Bakan Tekin, “Oysa bugün farklı ülkelerin sistemlerinde, eğitim öğretim süreçleri içerisinde belli dini gruplara, belli etnik gruplara veya coğrafi olarak sınır olan ülkelerin birbirlerinin müfredatlarında insan haklarına aykırı, insanlık onurunu rencide eden ifadeler var maalesef… Bence buradan başlayarak bugünkü zirvenin konusu olan ‘iyi insan’ ya da insanlık onuru için faydalı teknolojinin kullanılması anlamında, ‘Faydalı şeyler nelerdir?’ sorusunu buradan cevaplandırmak gerekiyor.” dedi.

Bakan Tekin, teknolojik gelişmeler ve yapay zekâ uygulamalarının insan haklarını, insan onurunu, hukukun üstünlüğünü ve barışı önceleyen bir anlayışla şekillenmesi gerektiğini belirterek dünyada yaşanan çatışmaların yalnızca cehaletle açıklanamayacağını, eğitim sistemlerinin de insan haklarını, barışı ve kardeşliği önceleyen bir yaklaşımı esas alması gerektiğini ifade etti. 

Bakan Tekin, yapay zekâ ve eğitim teknolojilerinin insan onuru ve ortak değerler gözetilmeden kullanılmasının insanlığın geleceği açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğini ifade ederek şunları söyledi: 

“Bu tehlikenin altını çizmek istedim ben. Biz Türkiye’de bu anlamda, eğitimde teknoloji ve yapay zekâyı kullanırken bu hassasiyetlere maksimum özen gösterdik. Komşularımız, ülkemizdeki farklı etnik ve dinî gruplar, diğer farklı ülkelerdeki insan hakları ihlalleri… Bunların hepsine dikkat çeken bir müfredat oluşturduk. Bu müfredatın odağına ‘iyi insan’! Etrafına, dünyaya, çevreye saygılı insan, sağlıklı toplum… Bunları kurguladık. Ardından hem eğitim teknolojisi ile ilgili hem de yapay zekâ ile ilgili geliştirdiğimiz yazılımlar, donanım malzemelerinin hepsinde ana parametre olarak insan onuru, kardeşlik, bu gibi kavramları alarak öğrencilerimizin, öğretmenlerimizin eğitim öğretim süreçlerinde rahatlıkla kullanabilecekleri yapay zekâ ürünleri oluşturmaya çaba sarf ettik. Ürettiğimiz bu materyalleri bizimle aynı şeyleri düşünen, insanlık onurunu, insanlığın haysiyetini, insanlığın geleceği ile ilgili endişe duyan bütün paydaş ülkelerle, bu çalışmalarımızı paylaşabileceğimizi, birlikte çalışmaktan mutlu olacağımı özellikle ifade etmek istiyorum.”

Konuşmasının sonunda katılımcılara teşekkür eden Bakan Tekin, insanlığı refaha ulaştıracak, dünyada barışı hâkim kılacak bir eğitim öğretim sisteminin hep birlikte inşa edilmesi temennisinde bulundu.

Yuvarlak masa oturumunda, katılımcılar arasında ortak değerlendirmeler yapılarak iyi uygulama örnekleri ve uluslararası iş birliği imkânları ele alındı. Yuvarlak masa oturumunda konuşan Bakan Tekin, yapay zekânın eğitim üzerindeki etkilerinin tüm dünyada yakından takip edildiğini belirterek, teknolojinin etkin kullanımında insani değerlerin korunmasının katılımcıların ortak hassasiyeti olarak öne çıktığını ifade etti.

Türkiye’nin insan odaklı yaklaşımına destek

Programa İran İslam Cumhuriyeti Bilim, Araştırma ve Teknoloji Bakanı Dr. Hossein Simaei Sarraf, Karadağ Eğitim, Bilim ve İnovasyon Bakanı Prof. Dr. Andela Jaksic Stojanovic, Moritanya İslam Cumhuriyeti Yükseköğretim ve Bilimsel Araştırma Bakanı Yakoup Ould Moine, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanı Nazım Çavuşoğlu, Pakistan İslam Cumhuriyeti Federal Eğitim ve Mesleki Eğitim Devlet Bakanı Wajiha Qamar, Senegal Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanı Moustapha Mamba Guirassy, Arnavutluk Cumhuriyeti Eğitim Bakan Yardımcısı Armela Maxhelaku Baka, Azerbaycan Cumhuriyeti Bilim ve Eğitim Bakan Yardımcısı İdris İsayev, Kırgızistan Eğitim ve Bilim Bakanı Birinci Yardımcısı Mukhtarbek Baimurzaev, Kuzey Makedonya Cumhuriyeti Eğitim ve Bilim Bakan Yardımcısı Driton Sulejmani, Suriye Arap Cumhuriyeti Dinî Eğitimden Sorumlu Bakan Yardımcısı Anas Almousa, Özbekistan Cumhuriyeti Okul Öncesi ve Okul Eğitimi Bakanlığı Bakan Yardımcısı Sarvarhan Buzurukhanov, OECD Beceriler Merkezi Başkanı El Iza Mohamedou ile Türk Akademisi Başkanı Prof. Dr. Shahin Mustafayev katıldı.

Toplantıda söz alan yabancı ülkelerden gelen bakanlar ve bakan yardımcıları da Türkiye’nin eğitimde yapay zekâ ve teknoloji alanında uluslararası iş birliğini güçlendirmeye yönelik öncülüğünü memnuniyetle karşıladıklarını ifade etti. Dijital dönüşümün ülkelerin tek başına yönetebileceği bir süreç olmadığına dikkat çeken katılımcılar, teknolojinin insanın yerini alan değil,insanı güçlendiren bir araç olarak geliştirilmesi gerektiğini vurguladı. Dünyanın farklı bölgelerinde çatışmaların sürdüğü bir dönemde Türkiye’nin insan odaklı ve değer temelli bir yaklaşımla böyle bir girişime öncülük etmesini önemli bulduklarını belirten katılımcılar, zirvenin uluslararası iş birliğinin geliştirilmesi açısından önemli bir platform oluşturduğunu ifade ederek Bakan Tekin’e ev sahipliği ve gösterdiği yakın ilgi dolayısıyla teşekkürlerini iletti. 

Oturum, çekilen aile fotoğrafıyla sona erdi. Oturuma, Bakan Yardımcıları Celile Eren Ökten, M. Bilal Macit ve Cihad Demirli de katıldı.